Hollanda’da Oy Kullanma Hakkı ve Seçim Süreci
Hollanda’da, seçme hakkınız (kiesrecht) olduğunda oy kullanabilirsiniz. Bu, seçimlere katılabileceğiniz anlamına gelir. Örneğin, Tweede Kamer (Temsilciler Meclisi), belediye meclisi veya Avrupa Parlamentosu seçimlerinde oy kullanabilirsiniz. Bu yazıda, oy kullanmanın nasıl işlediğini adım adım okuyacaksınız.
Her Zaman Bir Oy Pusulasına (Stempas) İhtiyacınız Vardır
Oy kullanma hakkınız varsa, seçimlerden önce adresinize bir oy pusulası (stempas) gönderilir. Bu belge ile sandık bürosunda oy kullanabilirsiniz.
Oy pusulanızı (stempas) almadıysanız veya kaybettiyseniz, belediyenizle iletişime geçin ve yeni bir tane talep edin. Bu talebi e-posta veya telefon yoluyla yapabilirsiniz.
Oy Pusulanızda (Stempas) Şunlar Yer Alır
Oy pusulanızda (stempas) kişisel bilgileriniz, bir numara ve belediyenizin adı bulunur. Arka yüzünde, başka birini yetkilendirmek (machtigen) için bilgiler yer alır. Bu, sizin adınıza oy kullanması için birine izin verebileceğiniz anlamına gelir.
Sandık Bürosunda (Stembureau) Oy Kullanırsınız
Sandık bürosu (stembureau), seçimler sırasında oy kullandığınız yerdir. Her belediyenin birden fazla sandık bürosu bulunur. Bunlar genellikle kütüphaneler, sosyal merkezler (buurthuizen) veya diğer kamuya açık yerlerdir. Nerede oy kullanabileceğinizi belediyenizin internet sitesinden kontrol edebilirsiniz.
Başka Bir Belediyede de Oy Kullanabilirsiniz
Kendi belediyenizde oy kullanamıyor musunuz? O zaman başka bir belediyede de oy kullanabilirsiniz. Bunun için öncelikle kendi belediyenizden bir seçmen geçiş belgesi (kiezerspas) talep etmeniz gerekir. Bu talebi e-posta veya telefon yoluyla yapabilirsiniz.
Bir seçmen geçiş belgesi ile Hollanda’nın herhangi bir yerinde oy kullanabilirsiniz. Bu belgeyi seçimlerden en geç beş gün öncesine kadar yazılı olarak veya seçimden bir gün önce saat 12.00’ye kadar sözlü olarak kendi belediyenize başvurarak talep edebilirsiniz.
Sandık bürosuna giderken yanınızda bulundurmanız gerekenler:
Oy pusulası (stempas) veya kimlik belgesi (identiteitsbewijs) olmadan oy kullanamazsınız.
Sandık Bürosunda (Stembureau) Oy Kullanma İşlemi
Sandık bürosunda (stembureau) oy pusulanızı (stempas) teslim edersiniz. Görevliler kimlik belgenizi kontrol eder. Daha sonra size bir oy pusulası (stembiljet) ve kırmızı bir kalem verilir.
Oy pusulasında tüm partiler ve adaylar bulunur. Yalnız başınıza oy kabinine (stemhokje) gidersiniz. Oy verme işlemi gizlidir; hiç kimse kime oy verdiğinizi göremez. Oy kabininde, oy vermek istediğiniz kişinin isminin yanındaki tek bir daireyi kırmızıyla doldurursunuz. İşiniz bittiğinde, oy pusulasını oy kutusuna (stembus) atarsınız.
Sandık Bürosuna Birini Yanınızda Götürebilirsiniz
Sandık bürosuna, size yardım etmesi için birini yanınızda götürebilirsiniz. Örneğin, okuma veya yazma güçlüğü çekiyorsanız. Ayrıca gerekli olduğunda küçük çocuklarınızı veya bir yardım köpeğini de yanınıza alabilirsiniz.
Birini, Sizin Adınıza Oy Kullanması İçin Yetkilendirebilirsiniz (Volmacht Geven)
Kendiniz oy kullanamıyor musunuz? O zaman başka biri sizin yerinize oy kullanabilir. Buna yetki verme (machtigen) denir. Bunun için:
Seçim Yapmak İstemiyorsanız Boş Oy Kullanın
İsterseniz boş oy da kullanabilirsiniz. Bu, herhangi bir kutucuğu kırmızıya boyamadan oy pusulanızı teslim etmeniz anlamına gelir.
Boş bir oy, toplam oy sayısına dahil edilir; ancak herhangi bir parti veya aday için sayılmaz.
Oy Verme Sırasında Yasaklar
Yurt Dışından da Oy Kullanabilirsiniz
Hollanda’da yaşamıyor ama Hollanda seçimlerinde oy kullanmak istiyorsanız, bir kez Lahey Belediyesi’ne (gemeente Den Haag) seçmen olarak kayıt olmanız gerekir.
Yurt dışından şu seçimlerde oy kullanabilirsiniz:
Senato (Eerste Kamer) için Yurtdışında Yaşayanlar Seçim Kurulu.
Haber: Tarık OKAN