Rakamlarla Türkiye-AB dış ticareti

Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki dış ticaret verilerine bakıldığında, Avrupa Birliği ülkelerinin Türkiye dış ticaretinde önemli bir paya sahip olduğu görülmektedir. Türkiye 2015 yılında, Avrupa Birliği'ne (AB) üye 28 ülkeye toplam 57,6 Milyar Euro değerinde ihracat ve 70,9 Milyar Euro değerinde ithalat gerçekleştirmiştir.

İHRACAT: Türkiye 2015 yılında, toplam ihracatının %44,5'ini AB üyesi ülkelere yapmıştır. AB üyesi ülkelerden en fazla ihracat Almanya'ya yapılmıştır. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2015 yılı geçici verilerine göre 2015 yılında Almanya'ya 12,1 milyar Euro değerinde ihracat yapılırken, Almanya'dan sonra en fazla ihracatın yapıldığı ülkeler sırasıyla İngiltere, İtalya ve Fransa olmuştur.

Şekil.1: Türkiye'nin 2015 yılında en fazla ihracat yaptığı AB üyesi 10 ülke

Son 10 yılın (2006-2015 yılları arası) ihracat verileri incelendiğinde; Türkiye'nin 2006 yılında AB'ye yaptığı toplam ihracat 38,3 milyar Euro iken, 2007 yılındaki artıştan sonra 2008 ve 2009 yıllarında düşüşe geçse de 2010 yılında itibaren tekrar artış ivmesi kazanarak 2015 yılında 57,6 Milyar Euro'ya ulaşmıştır. Türkiye'nin AB üyesi 28 ülkeye yaptığı ihracat değeri yıllar itibariyle artmasına rağmen, toplam ihracattaki payı düşüş göstermiştir. 2006 yılında Türkiye, toplam ihracatının %56,3'ünü AB üyesi ülkelere yapmış iken bu oran 2015 yılında %44,5'e gerilemiştir.

Yıllar itibariyle Türkiye-AB ihracat verileri ve Türkiye'nin toplam ihracatı içindeki payı Tablo.1'deki gibidir.

Tablo.1: 2006-2015 yılları arası Türkiye -AB ihracatı

Kaynak: TÜİK

İTHALAT: Türkiye 2015 yılında, toplam ithalatın % 38'i AB üyesi ülkelerden yapılmıştır. AB üyesi ülkelerden en fazla ithalat 19,3 milyar Euro ile Almanya'dan yapılmıştır. Almanya'dan sonra en fazla ithalat yapılan ülkeler sırasıyla İtalya, Fransa ve İspanya olmuştur.

Şekil.2: Türkiye'nin 2015 yılında en fazla ithalat yaptığı AB üyesi 10 ülke

Son 10 yılın (2006-2015 yılları arası) ithalat verileri incelendiğinde; Türkiye'nin 2006 yılında AB'den yaptığı toplam ithalat 47,3 milyar Euro iken, 2015 yılında 70,9 milyar Euro'ya ulaşmıştır. Türkiye'nin AB üyesi 28 ülkeden yaptığı ithalat değeri yıllar itibariyle genel olarak artmasına rağmen, toplam ithalattaki payı düşüş göstermiştir. 2006 yılında Türkiye, toplam ithalatın %42,6'sını AB üyesi ülkelerden yapmakta iken bu oran 2015 yılında %38,0'a gerilemiştir.

Yıllar itibariyle Türkiye-AB ithalat verileri ve Türkiye'nin toplam ithalatı içindeki payı Tablo.2'deki gibidir.

Tablo.2: 2006-2015 yılları arası Türkiye -AB ithalatı

Kaynak: TÜİK

Sonuç olarak; Avrupa Birliği Ülkelerinin Türkiye dış ticaretinde önemli bir yeri olmakla birlikte, dış ticaret hacmi yıllar itibariyle artış göstermektedir. Fakat dikkat çeken bir husus ise; gerek ihracat gerekse ithalat değerlerindeki bu artışa rağmen toplam içerisindeki pay düşüş göstermiştir.

Fasıllara göre dış ticaret verileri incelendiğinde; 2015 yılı Ülkemizden en fazla ihracat yapılan fasıl 11,9 milyar Euro ile motorlu kara taşıtları olmuştur. Örme giyim eşyası ise 6,2 milyar Euro ile en fazla ihraç edilen ikinci fasıl grubu olmuştur. Ardından 5,5 milyar Euro ihracat değeriyle makinalar ve mekanik cihazlar gelmektedir. İthal edilen fasıllara bakıldığında ise; en büyük payı 12,9 milyar euro değerinde makinalar ve mekanik cihazlar ile 12,5 milyar Euro ile motorlu kara taşıtları almıştır.

Tablo.3: Fasıllara göre Türkiye- AB(28) dış ticaret hacmi, 2015

Kaynak: TÜİK

Not: 2015 yılı verileri geçicidir.

Hazırlayan: Zafer AĞYAR

*TÜİK Uzmanı

Endüstri Mühendisi

* Çalışmadaki yorum ve görüşler hazırlayanın kendisine ait olup, Türkiye İstatistik Kurumu'nu bağlamaz.