Yeni Meclis Genç, Eğitimli ama Tecrübesiz
Hollanda’da yeni seçilen Temsilciler Meclisi (Tweede Kamer) bu hafta resmen göreve başladı. Ancak meclisin yapısı, hem yaş hem de deneyim açısından ülke nüfusunun dengeli bir yansıması olmaktan uzak. Uzmanlara göre bu durum, yasa yapım sürecinde ciddi sorunlara yol açabilir.
Toplam 150 milletvekilinden 55’i ilk kez meclise giriyor. Bu da milletvekillerinin yaklaşık üçte birinin siyaset sahnesinde tamamen yeni olduğu anlamına geliyor. Meclis üyelerinin ortalama siyasi deneyimi yalnızca üç yıl — bu süre, normal bir yasama döneminden bile kısa.
“Meclis Etkisini Kaybediyor” Uyarısı
Hollanda Temsilciler Meclisi eski başkanlarından Gerdi Verbeet, bu tabloyu endişe verici buluyor. Verbeet, yıllardır milletvekillerinin sık değişmesinin parlamentonun kurumsal hafızasını zayıflattığını söylüyor:
“Bir milletvekilinin görevine tam olarak hâkim olması en az dört yıl sürer. Sürekli değişim, bu süreci başlatamadan bitiriyor. Bu yüzden sorunlar çözülmüyor; çünkü çözüm üretecek deneyim birikmiyor.”
Verbeet’e göre seçmenler, her seçimde sorunların çözülmediği düşüncesiyle farklı partilere yöneliyor. Ancak çözüm eksikliğinin kendisi de bu tecrübesizlikten kaynaklanıyor.
Yasalar Tecrübesizlikten Gecikiyor
Deneyimsizliğin etkisi, özellikle karmaşık yasa tasarılarında hissediliyor.
Örneğin konut piyasasına ilişkin, belediyelerin imar izinlerinde gecikme yaşanması durumunda bakanın müdahale etmesini kolaylaştıracak yasa, mecliste yapılan hatalı değişiklikler nedeniyle aylarca ertelendi.
Uzmanlar, “yanlış yazılmış” veya “birbiriyle çelişen” maddelerin düzenleme sürecini tıkadığını belirtiyor.
Genç ve Yüksek Eğitimli Bir Meclis
Yeni meclis aynı zamanda olağanüstü genç. Hollanda nüfusunun yarısı 50 yaş üzerindeyken, yeni milletvekillerinin yalnızca %38’i 50 yaş üstü.
En genç milletvekili, 27 yaşındaki Etkin Armut (CDA), en yaşlısı ise 73 yaşındaki Raymond de Roon (PVV).
Milletvekillerinin eğitim profili de toplum ortalamasından çok farklı. Yeni üyelerin %86’sı üniversite mezunu veya yükseköğrenim görmüş durumda; bu oran genel nüfusta yalnızca %37. Bu fark, pratik meslek sahiplerinin yaşadığı sorunların politik gündeme yeterince yansımadığı endişesini güçlendiriyor.
Bölgesel Dengesizlikler Dikkat Çekiyor
Temsil adaleti yalnızca eğitim veya yaşla sınırlı değil. Zuid-Hollanda bölgesi nüfusuna oranla meclise en fazla vekil gönderen bölge oldu (100.000 kişi başına 1,3 milletvekili). Onu Groningen (1,2) izliyor.
Buna karşılık, Noord-Brabant ve Drenthe, 100.000 kişide yalnızca 0,4 vekil oranıyla temsilin en düşük olduğu bölgeler.
“Yasama Süreci Yavaşlayabilir”
Siyasi analistler, hem yüksek devir hızının hem de genç kadronun, yasa süreçlerinde verimliliği düşürebileceği uyarısında bulunuyor.
Parlamentoda deneyimli isimlerin azalması, hem hükümeti denetleme hem de karmaşık yasal dosyaları doğru şekilde yönetme kabiliyetini sınırlıyor.
Verbeet bu konuda net konuşuyor:
“Deneyim eksikliği sadece bireysel bir sorun değil; parlamentonun işleyişini yavaşlatan yapısal bir problem haline geldi.”
Yeni Hollanda Parlamentosu, genç enerjisiyle bir yenilenme vaadi taşıyor. Ancak uzmanlar, bu yenilenmenin aynı zamanda deneyim boşluğu yaratmasından endişeli.
Ülke, “taze kan” ile “kurumsal hafıza” arasındaki dengeyi yeniden bulmak zorunda.
Lahey / Ebubekir TURGUT