Hollanda’da Korona pandemisi döneminde, yatırım, inovasyon ve her türlü paranın olduğu Hollanda’da büyüme bekleneninde üstünde gerçekleşti ve büyüme devam ediyor.
Bu kısa zamanda yapılan yatırımlar sadece Hollanda’nın kendi öz sermayesi değil. İkincisi bu yatırımların içini dolduran Hollanda’lı beyin ve bilginin yetersiz olduğu gerçeği.
O zaman dışarıdan getirilen kalifiyeli, yüksek eğitimli ve seviyeli bilgi ve bilim insan gücüne ve insan kaynaklarına gereksinim var.
Var olan imkanlar daha da genişletilmekte
Bir işverene ait olan işçi açığını kapatmak için çalışana yurtdışından başvurulan bireysel çalışma izni ( Tewerkstellingsvergunning ) www.werk.nl. Aranan kalifiyeli meslek erbabı, Hollanda ve Avrupa Birliği ülkelerinde bulunmaması gerekli.
Toplu çalışma izinleri ( Collectieve Tewerkstellingsvergunning )
Çalışma izni bireysel olduğu kadar geçen 60 yılda toplu çalışma iznine izin verilmekteydi. Bunların en büyük örneği; Hollanda’nın Hengelo şehrinde bulunan STORK Holland BV ve Almelo’daki Kraliyet, Koninlijk Ten Cate’nın çektiği Tekstil fabrikaları Hollanda’nın Overijssel Eyaletinin Twente Bölgesi’ndeki şehirlerde ( Almelo, Rijssen, Hengelo, Enschede, Oldenzaal ve Haaksbergen ) onlarca fabrikaya Türkiye'den binlerce tekstil göçünü istihdam etmişlerdi,
2004 yılından bugüne devam eden, Bilim ve ilim göçü dediğimiz ( Kennismigratie / kennismigranten ) www.kennismigrantenregeling.nl uygulaması. Daha geniş bilgi için; www.ind.nl.
1 Haziran 2021 ‘den itibaren Hollanda kabinesinin yeni bir kararnamesi ile, yeni başlayan ve genişletilen inovasyon içerikli işverenlerin ve girişimcilerin yurtdışından Hollanda’ya daha ucuz kalifiyeli eleman kabul edilmesini mümkün kılan uygulama ( innovatieve startups ) .
Hollanda ‘ya Ankara anlaşması ile yerleşme?
Anlaşma uyarınca Türkiye vatandaşları, AB üyesi Hollanda'ya , serbest meslek vizesi başvurusunda bulunarak Hollanda’da ticaret yapma ve yerleşim hakkı elde edebilmeleri mümkündür. Bunun için gerekli olan hukuksal destek mutlaka alınmalıdır.
Yurtdışından bir Hollandalı işvereniyle çalışmak. Bir Hollanda’lı gibi iş sözleşmesine sahip olmak (Arbeidsovereenkomst ) ,
Bir Hollanda tabiatına sahip olan anne ve babadan doğmuş olmak,
Beraber ikamet ederek veya evlenerek Hollanda’ya yerleşmek.
Mülteci olarak Hollanda’ya iltica başvurusu yapmak,
10-Bir mülteci kampında yaşayan, iltica başvurusu, UNHCR (Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği) yoluyla yaparak, her yıl 500’ün üzerinde mülteci Hollanda’ya kabul edilmektedirler.
Platform Dergisi’nde daha önce neler yazmıştık ?
Son yıllarda göçmenlere yönelik olumsuz gelişmelerin yanında, böyle olumlu bir haberi okuyunca, kendi düşüncelerimin ve yazımlarımda haklı olduğumu düşündüm. Yıllardır var olan bilim adamlarının Hollanda ‘ya yerleşimini düzenleyen Bilgi Göçü Yasası (Kennismigratie ) ve uygulaması meyvelerini vermeye başladı.
Hollanda’da gelecekte, bilimsel ve Akademik eğitim alacak olan gençlere bugünden çok gereksinimimiz var. Bu gençler neden bizim gençlerimiz olmasın ?. Tabii ki dünyamızda var olan savaşlar, etnik, din, mezhep ve bölgesel savaşlar beyin göçünü Avrupa ‘ya ve Amerika'ya doğru yöneltiyor.
Son gelişmeler
Son yıllarda daha çok yabancı bilim adamı Hollanda’da görev almaya başladı. 2019 yılında Üniversitelerde Öğretim üyesi olarak görev yapanların, araştırmacıların, innovasyon bilim adamlarının oranı yüzde 44‘lerden yüzde 50 ‘leri geçti..
Ne anlama geliyor ?
Yabancı kökenli bilim adamı, araştırmacı ve eğitimci demek, bilgi, Arge, ve inovasyon demektir. Bundan, Hollanda’nın bilgi ve teknolojideki üstünlüğünü devam ettireceği anlamına gelir. Bugün itibariyle Hollanda bilim, buluş, arge ve innovasyonda dünya dördüncüsü.
Bizim eğitim yapan gençlerimizin son yıllarda, önceki yıllara göre, kendi mesleklerinde iş bulabildiklerini geçen 5 yılda gözledik. Aldıkları kalifiyeli eğitimlerle uzun yıllar, iş pazarında aranan kalifiyeli beyinler olacaklardır.
Göçmenlerin ve bilhassa Türk'lerin her 3 ‘de 'nin işsiz olduğu 90’lı yılları hatırlıyorum.
Son aylarda Hollanda Merkezi İstatistik Büro’sunun verilere göre İşsiz olan 100 kişiye 126 iş ilanı düşmekte, toplam işsiz sayısı 270 bine ve işsizlik yüzde 2,7 ‘ye kadar düşmüş bulunmakta.
Türklerde işsiz sayısı tarihin rekor düzeyinde düşük !
Evet Türk toplumunda çalışmak isteyen ve engeli olmayan ( Willers/ kunners ) iş ve istihdam edilmeleri mümkün. Bugün Hollanda’da Türk nüfusun işsizliği yüzde 5- 6 ‘larda seyrediyor.
Bu kadar olumlu bir hava ve çalışma ortamını hiç yakalayamamıştık, Gelecekte, Korona pandemisinin bir değerli yanı ve yönü ise, Topluma çalışarak artı değeri olan ( Meer toegevoegde meerwaarde ) Türk göçmenlerin daha da kıymet ve değer bulacağıdır.
Türkiye için bulunmaz bir fırsat !..
Birde unutmamak gerek, Avrupa Birliği vatandaşlığı Türkiye ve AB ülkelerinde ikamet ve çalışma olanağı sunmaktadır. Yüksek eğitimlerin yanında, gençlerimiz fevkalade iyi düzeyde Hollandaca , Fransızca, Almanca ve İngilizce bilmekteler 60 yılını AB ülkelerinde geçiren 5 milyon Türk göçmeni, Özvatanlarına ilim ve bilimde katkıları ve birikim aktarımı mutlaka olacaktır,
Türkiye’ye yapacağımız katkı ?
Gençlerimiz fedakâr dedeleri ve babaları gibi, kendi Anavatanları Türkiye’ ye gerekli olan katkılarını sunacaklardır. Zaman ve yaşam şartları değişmekte. Gençlerimiz yokluk ve kıtlık görmediler. Gençlerimiz kaliteli ve güzel bir yaşam isterler. Bunda da bir gariplik görmüyorum. Sahip olunandan daha iyi imkanları sunan bir Türkiye’ye neden hizmet vermesinler.
Yapılması gereken yasal düzenlemeler !..
Evet Türkiye sahip olduğu yurtdışındaki beyinlerini, sahip olunan potansiyelini iyi değerlendirmesi gerekir. Bir an önce Türkiye’de yeni yasal düzenleme “Bilgi göçmenleri “ yasası'nın iyileştirilmesi gerekir,
Avrupa’dan gelecek bilgi göçmenlerine, üçüncü ve dördüncü nesil gençleri 5 bin ile 10 bin avro arasında aylık, İstanbul Boğazı'nda konut imkanı ve çocuklarına Almanca, Hollandaca, İngilizce ve Türkçe kaliteli eğitim ve yurtdışında eğitim bursu imkanı sunarak binlerce insan kaynaklarını ve süper beyinleri Türkiye’ye taşıması mümkündür.
Tabii ki Türk üniversitelerinde var olan eğitim kontenjanındanda faydalanmaları mümkündür.
Biliyorum bu yazdığım teklif belirli bir kesime, çalışana, emekliye, dar gelirliye ve asgari ücret alana zor gelecek ama, varlıklı olma, rahat yaşam ve milli gelirimizin kişi başına 30 bin avro’ya yükselmesini kim istemez ki ?.
Yaşamda çok zaman oyunumuzu var olan kurallara göre oynadığımız zaman başarılı oluruz.
Saygı ve sevgilerimle.
NOT : Evet farkındayım, Hollanda’da var olan imkanları güzel ve sıfır sorunsuz gibi anlatmış olabilirim. Ancak unutmamamız gereken bir şey var ki o da Hollanda'ya bir gelen pişman, bir de gelmeyen. Hollanda’da mutsuz, huzursuz ve başarısız bir zorunlu yaşam sürmekte kaderiniz olabilir. Benden uyarması.
Sosyal Hizmetler ve Proje Uzmanı
Nejat Sucu
