Bir An Önce Hollanda Vatandaşı Olalım mı?

Bir An Önce Hollanda Vatandaşı Olalım mı?

Nejat Sucu

Hollanda Vatandaşlığına Giden Yol: Haklar, Şartlar ve Gerçekler

Hollanda vatandaşlığının kazanılması, bu ülkede uzun yıllardır yaşayan bireyler için yalnızca hukuki bir statü değil; aynı zamanda uyumun, topluma katılımın ve eşit yurttaşlığın en güçlü göstergelerinden biridir. Hollanda’da kalıcı bir yaşam kurmayı kabul etmenin ve bu topluma aidiyetin en somut adımı, kuşkusuz vatandaşlıktır.

Her ülkede olduğu gibi Hollanda’da da bazı haklar, görevler ve kamu hizmetleri yalnızca Hollanda vatandaşlarına tanınmaktadır. Hollanda vatandaşlığı; süresiz oturum hakkının yanı sıra, 27 Avrupa Birliği ülkesinde serbest dolaşım, ikamet, eğitim ve çalışma imkânı sunar.

Öte yandan, Hollanda vatandaşlığıyla birlikte Türk vatandaşlığını da koruma imkânı, uyum, ticaret, istihdam ve siyasi katılım açısından son derece önemli bir kazanımdır. Çifte vatandaşlığı mümkün kılan yasal düzenlemeler, geçmişte uygulamaya konulan en etkili uyum politikalarından biri olarak değerlendirilebilir.

Mevcut Vatandaşlık Seçenekleri Nelerdir?

1. Seçenekli Prosedür (Optieprocedure) ile Hollanda Vatandaşlığı

Opsiyon (seçenek) prosedürü, belirli gruplar için hâlen geçerli olan, daha kolay ve düşük maliyetli bir vatandaşlık yoludur. Bu yöntemde:

• Hollandaca uyum sınavı (Inburgeringsexamen) şartı yoktur,
• Türk vatandaşlığından çıkma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Kimler yararlanabilir?

• En az 15 yıl Hollanda’da ikamet etmiş ve 65 yaşını doldurmuş olanlar,
• 15 yıl Hollanda’da ikamet etmiş ve en az 3 yıldır Hollanda vatandaşı biriyle evli olanlar,
• 4 yaşından sonra gelip 18 yaşına kadar yasal olarak Hollanda’da yaşayanlar,
• Doğumdan itibaren 18 yaşına kadar Hollanda’da ikamet edenler,
• Evlat edinme yoluyla Hollanda vatandaşlığı kazananlar,
• Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği aracılığıyla Hollanda’ya kabul edilen mülteciler.

Hollanda Vatandaşları Geri Dönüş Yasasından Yararlanabilir mi?

Hollanda Geri Dönüş Yasası (Remigratiewet) kapsamında, geri dönüş başvurusu yapan kişiler, vatandaşlıktan çıkma işlemlerini ikamet ettikleri belediyede tamamladıktan sonra bu haktan yararlanabilir. Ancak eşler ve çocuklar için vatandaşlıktan çıkma zorunluluğu bulunmamaktadır.

2. Latente Nederlanders (Gizli Hollandalılar)

1 Eylül 2010’da değişen yasa uyarınca:

• 1 Ocak 1985’ten önce, Hollandalı bir anneden ve yabancı bir babadan doğan kişiler, yeniden Hollanda vatandaşlığını kazanma hakkına sahiptir.

3. Normal Prosedür (Naturalisatie)

Hollanda Vatandaşlığına Başvuru Şartları

• Hollanda’da en az 5 yıl süresiz ve yasal ikamet,
• En az 3 yıl Hollandalı biriyle evli veya birlikte yaşamak,
• Uyum sınavını (Inburgeringsexamen) başarıyla tamamlamış olmak,
• Hollanda Krallığı’nda 10 yıl yasal ikamet ve son 2 yılını Hollanda’da geçirmiş olmak,
• Vatansız (statenloos) statüsünde olanlar.

Ayrıca:

• Hollandalı bir aile tarafından en az 3 yıl bakılan ve 18 yaşına gelen evlatlık çocuklar,
• Daha önce Hollanda vatandaşlığına sahip olanlar da bu kapsamdadır.

4. Vatandaşlığa Engel Durumlar

• Son 5 yıl içinde ağır suç, hapis cezası veya cezai yaptırım alanlar,
• Önceki vatandaşlıktan çıkmayı kabul etmeyenler (istisnalar hariç).

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığından istek üzerine çıkmak mümkündür.

5. Vatandaşlık Töreni (Naturalisatieceremonie)

Başvurunun Hollanda Adalet Bakanlığı tarafından kabul edilmesinin ardından, belediye tarafından vatandaşlık törenine davet edilirsiniz.

16 yaş üstü herkes için:

• Hollanda’ya bağlılık yemini veya sözü (verklaring van verbondenheid) zorunludur.

Dini inancı olanlar ve olmayanlar için iki ayrı metin bulunmaktadır. Yemin veya söz verildiği anda kişi resmen Hollanda vatandaşı olur.

6. Başvuru Nereye Yapılır?

Vatandaşlık başvuruları, ikamet edilen belediyenin Burgerzaken (Nüfus ve Vatandaşlık Dairesi) üzerinden yapılır. Opsiyon şartlarını taşımayanlar için normal prosedür geçerlidir; bu yol daha masraflı ve kapsamlıdır.

7. Hollanda Vatandaşlığının Kaybedilmesi

• Kişinin kendi isteğiyle vatandaşlıktan çıkması,
• Geri dönüş yasasından yararlanılması,
• Vatana ihanet, ağır suç, ajanlık,
• Hollanda’nın izni olmadan yabancı bir orduya veya terör örgütüne katılmak.

Bu durumlarda vatandaşlık ve hatta çocukların velayeti dahi kaybedilebilir.

En Çok Sorulan Sorular

Hollandalı olmayan anne-babadan Hollanda’da doğan çocuklar otomatik vatandaş olur mu?

Hayır. Anne ve baba Hollanda vatandaşı değilse, çocuk otomatik olarak Hollanda vatandaşlığı kazanmaz.

Yurtdışında ne kadar süre Hollandalı olarak yaşayabiliriz?

AB dışındaki ülkelerde en fazla 10 yıl kesintisiz yaşanabilir. Süre dolmadan pasaportun yenilenmesi gerekir.

Pasaport Yenileme İşlemleri

• Hollanda sınır belediyelerinde,
• Schiphol Havalimanı Pasaport Ofisi’nde,
• Ankara Büyükelçiliği ve İstanbul Başkonsolosluğu’nda yapılabilir.

Daha detaylı bilgi için:

www.ind.nl – Hollanda Göçmenlik ve Vatandaşlık Dairesi

T.C. Ankara Büyükelçiliği & İstanbul Başkonsolosluğu